W ostatnich latach choroba coraz częściej występuje na gruszach i jałowcach w ogrodach przydomowych. W sadach towarowych obserwowana jest sporadycznie, zwłaszcza gdy w sąsiedztwie rosną jałowce będące żywicielami patogenu.

Sprawcą choroby jest grzyb rdzawnikowy Gymnosporangium sabinae. Jest to rdza dwudomowa (patogen w cyklu rozwojowym zasiedla grusze, potem jałowiec sawina), niepełnocykolwa (na żadnym z żywicieli nie dokonuje się pełen cykl rozwojowy). Ecja grzyba przypominają wystające ponad powierzchnię blaszki liściowej, ciemno pomarańczowe do brunatnych, stożki. Dojrzałe pękają bocznie, a z ich wnętrza uwalniane są kuliste, pomarańczowe ecjospory. Na jałowcach rozwijają się czarne telia zawierające dwukomórkowe teliospory.

Objawy rdzy obserwuje się już od wczesnej wiosny na młodych liściach gruszy. Są to jaskrawe, pomarańczowoczerwone, nabrzmiałe, nieregularne plamy z czarnym przebarwieniem w środkowej ich części. Latem (II poł. sierpnia) po dolnej stronie liścia w miejscach tych plam pojawiają się stożkowate, jaskrawe wzniesienia – ecja. Zazwyczaj występują one w kolistych skupieniach. Po osiągnięciu dojrzałości ściana ecjum pęka bocznie uwalniając ecjospory. Na pędach jałowca tworzą się wrzecionowatego kształtu zgrubienia, na których grzyb tworzy czarne, poduszkowate telia, a w nich teliospory. W pierwszym roku infekcja pędów jałowca przebiega bezobjawowo, dopiero od drugiego roku objawy pojawiają się corocznie.

Grzyb zimuje w postaci pasożytniczej grzybni w pędach jałowca. Uwolnione z teliów teliospory, wiosną kiełkują w podstawki, a rozwijające się na nich zarodniki podstawkowe infekują liście gruszy. Natomiast ecjospory uwalniane z ecjów rozwijających się na liściach gruszy, latem lub jesienią dokonują infekcji pędów jałowca. Obydwa typy zarodników roznoszone są wraz z wiatrem.

Ochrona polega głównie na zabiegach profilaktycznych tj. usuwaniu pędów jałowca porażonych przez grzyb Gymnosporangium sabinae. W celu ochrony plantacji towarowych należy usuwać dziko rosnące jałowce. Doskonałe wyniki daje ochrona chemiczna m.in.: fungicydy miedziowe, zawierające mankozeb lub triazole stosowane w okresie wysiewu zarodników podstawkowych, ecjospor lub teliospor.

  • Jabłoń
  • Grusza
  • Wiśnia/Czereśnia
  • Śliwa
  • Brzoskwinia

Zgorzel kory jabłoni

Jest drugą po raku drzew owocowych chorobą kory, bardzo powszechnie występującą w Europie, Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii. W warunkach klimatu umiarkowanego Polski główne zagrożenie stanowi w szkółkach i nowych nasadzeniach jabłoni. Silna epidemia choroby doprowadza do masowego zamierania drzew jabłoni w pierwszym roku po posadzeniu. Występowanie choroby na

Przeczytaj całość »

Parch jabłoni

Spośród wszystkich chorób pochodzenia odgrzybowego parch jabłoni jest chorobą najpowszechniej spotykaną we wszystkich rejonach uprawy jabłoni na całym świecie. Występuje w klimacie umiarkowanym głównie w sadach, ale także i szkółkach drzew jabłoni. Szkodliwość jest zależna od stopnia porażenia. Choroba powoduje osłabienie wigoru porażonych roślin poprzez ograniczenie produkcji asymilatów, co przekłada

Przeczytaj całość »

Mączniak jabłoni

Choroba bardzo powszechna we wszystkich rejonach uprawy jabłoni, ale może występować także na siewkach gruszy i pigwie. Na jabłoniach w zasadzie może wystąpić w każdej fazie fenologicznej. Najwyższa szkodliwość określona jest w przypadku owocujących drzew jabłoni wiąże się ze spadkiem plonu. Obserwowane jest także zahamowanie wzrostu młodych pędów co przekłada

Przeczytaj całość »

Gorzka zgnilizna jabłek

Choroba jest bardzo powszechną na całym świecie. Występuje głównie w Europie, Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii. W warunkach klimatu umiarkowanego Polski główne zagrożenie stanowi w uprawie jabłoni, zwłaszcza owoców. Choć choroba może także występować na owocach innych gatunków drzew zarówno ziarnkowych, jak i pestkowych m.in. na: pigwie, gruszy azjatyckiej i gruszy europejskiej. Szkodliwość choroby polega przede wszystkim na jej utajonym charakterze i ukazywaniem się objawów na owocach dopiero podczas dłuższego przechowywania. W niektórych gospodarstwach straty w plonach jabłek mogą wynosić 20-50%.

Przeczytaj całość »

Rdza gruszy

W ostatnich latach choroba coraz częściej występuje na gruszach i jałowcach w ogrodach przydomowych. W sadach towarowych obserwowana jest sporadycznie, zwłaszcza gdy w sąsiedztwie rosną jałowce będące żywicielami patogenu. Sprawcą choroby jest grzyb rdzawnikowy Gymnosporangium sabinae. Jest to rdza dwudomowa (patogen w cyklu rozwojowym zasiedla grusze, potem jałowiec sawina), niepełnocykolwa

Przeczytaj całość »

Parch gruszy

Choroba powszechnie występująca w rejonach uprawy gatunków z rodz. Pyrus na całym świecie. W Polsce znana już od dawna w uprawie grusz. Nasilenie choroby jest zależne od kilku czynników, głównie warunków pogody w trakcie sezonu wegetacyjnego, obecności inokulum i podatności odmiany. Ze względu na mniejszą skalę upraw gruszy w Polsce,

Przeczytaj całość »

Zamieranie gruszy

Choroba odnotowana w sadach gruszowych na terenie Europy i USA. W Polsce po raz pierwszy opisana w 1996 roku. Choroba może mieć dwie postaci: gwałtowne zamieranie lub powolne zamieranie. Występuje na roślinach z rodzaju Pyrus, a także na pigwie. Szkodliwość jest zależna od wielu czynników, z których najważniejsze to podkładka

Przeczytaj całość »

Gorzka zgnilizna wiśni

Choroba ma zasięg ogólnoświatowy, występuje we wszystkich strefach klimatycznych. Najwyższa jej szkodliwość dotyczy strat w plonie wiśni. Masowe nasilenie ujawnia się w warunkach ciepłej i wilgotnej pogody.

Przeczytaj całość »

Torbiel śliwek

Choroba występuje w uprawie śliw na całym świecie. W Polsce głównie w rejonach podgórskich i nadmorskich. Szkodliwość związana jest z całkowitym zniszczeniem owoców. Rozwój choroby stymuluje duża ilość opadów.

Przeczytaj całość »

Kędzierzawość liści brzoskwini

Choroba bardzo powszechna, występuje corocznie w uprawie brzoskwini i nektaryny. Szkodliwość jej ogranicza się do zniekształcenia liści, a w konsekwencji osłabienia roślin. Zmiany te przekładają się na obniżenie jakości plonu owoców brzoskwini oraz może mieć wpływ na gorsze przezimowanie porażonych drzew.

Przeczytaj całość »